#Αφιέρωμα: Με αφορμή την ημέρα της γυναίκας (Μέρος 4ο): Μια φορά κι ένας φόνος

Γράφει η Κυριακή Γανίτη(Dominica Amat)

#Αφιέρωμα: Με αφορμή την ημέρα της γυναίκας 

Μέρος 4ο: Μια φορά κι ένας φόνος

Αν η παντοδυναμία είχε γεύση, εκείνος έφαγε με λαχτάρα μέχρι την τελευταία μπουκιά.

Τέταρτη μέρα του αφιερώματος με αφορμή την ημέρα της γυναίκας και η λίστα μου με τα πιο αγαπημένα μου βιβλία για τη φετινή χρονιά μόλις μεγάλωσε ένα τσικ. Κι δε μιλώ, απλώς και μόνο, για ένα αξιόλογο βιβλίο, μα για ένα μυθιστόρημα που έκανε το αίμα να κυλά πιο γρήγορα στις φλέβες μου, με την αδρεναλίνη να ''χτυπά'' κόκκινο όπως δεν έχει συμβεί εδώ κι αρκετό καιρό. Ηθική ''αυτουργός'' αυτού του ευτυχήματος κι όχι δυστυχήματος η συγγραφέας Έλενα Μπολονάση με ''όργανο'' το καινούργιο της αστυνομικό μυθιστόρημα, με τίτλο ''Μια φορά κι ένας φόνος'', το οποίο δεν έχει πολύ καιρό που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Μίνωας.

Το ''Όταν τα παραμύθια γίνονται εφιάλτες..." δεν είναι μόνο μία φράση που κοσμεί το εξώφυλλο του βιβλίου, αλλά σε συνδυασμό με το τόσο ευφυές λογοπαίγνιο του τίτλου ''Μια φορά κι ένας φόνος'' σαν περίφραση ίσως της πιο γνωστής πρότασης που ξεκινά την αφήγηση των παραμυθιών και τις ιστορίες αυτών που έχουν συντροφεύσει και θα εξακολουθούν να το κάνουν γενιές και γενιές παιδιών σε παγκόσμιο επίπεδο, το μόνο σίγουρο είναι ότι εδώ δεν έχουμε να κάνουμε με ένα παραμύθι για παιδιά, αλλά για μεγάλους/ες που μπορούν να αντιμετωπίσουν και την άλλη σκοτεινή πλευρά αυτών. Διότι, όλα τα πράγματα στη ζωή, ακόμη και οι ιστορίες των παραμυθιών, έχουν δύο πλευρές. Μία θετική και φωτεινή και μία πιο σκληρή και άσχημη μέσα από το όποιο έρεβος ''τυλίγει'' αυτή. 

''Για να αποκοιμηθεί, ξαναγράφει το τέλος των παραμυθιών. Μόνο που στα δικά του παραμύθια κανείς δεν ζει καλύτερα μετά την τελευταία γραμμή. Ένας κατ’ εξακολούθηση δολοφόνος που γράφει τις ιστορίες όχι με μελάνι, αλλά με αίμα. Τα μόνα που αφήνει πίσω του είναι μια σκισμένη σελίδα και ένα κόκκινο αντικείμενο. Ο αστυνόμος Πετρίδης και η ομάδα του κυνηγούν τον παραμυθά μέσα σε έναν λαβύρινθο συμβόλων και σκιών. Κάθε στοιχείο τούς φέρνει πιο κοντά… ή μήπως όχι; Ο χρόνος πριν από τον επόμενο φόνο τελειώνει." (Από το οπισθόφυλλο)

Σας έχω ξαναπεί ότι από μικρή ένιωθα να με ''περιπαίζει'' κάπως η φράση ''και ζήσαν αυτοί καλά και εμείς καλύτερα'' που ''έκλεινε'' την ιστορία κάθε παραμυθιού. Με το παιδικό μου μυαλό έπλαθα διάφορα σενάρια μιας και ένιωθα ότι υπήρχαν ανοιχτά ''παράθυρα'' ως προς την εξέλιξη της ιστορίας και των προσώπων αυτής, αλλά και το ότι το τέλος θα μπορούσε να ανατραπεί και να πάρει άλλες διαστάσεις από τις όποιες αναμενόμενες, μιας και ουσιαστικά έμοιαζε σαν να μην υπήρχε ένα ξεκάθαρο φινάλε. Ναι, δυστυχώς, όσο ονειροπόλο ήμουν ως παιδί, άλλο τόσο περίεργα και κάπως ''μεγαλίστικα'' κι έξω από τα συνηθισμένα είχε επιλέξει να λειτουργεί ο ειρμός της σκέψης και της φαντασίας μου. Γι'αυτό και δηλώνω γοητευμένη από το παρόν μυθιστόρημα και το πόσο έξυπνα η συγγραφέας παίρνει κάτι τόσο αθώο όπως μερικά από τα πιο γνωστά παραμύθια και τα μετατρέπει σε σκοτεινούς εφιάλτες σε μία σειρά εγκλημάτων...

Αρκεί, όμως, μία καλή και αντικειμενικά οξυδερκής και κακά τα ψέματα ''πιασάρικη'' ιδέα για να κρατήσει ένας/μία δημιουργός την προσοχή και το ενδιαφέρον του αναγνωστικού κοινού στραμμένα πάνω στο εκάστοτε έργο του/της; Η συγγραφέας Έλενα Μπολονάση προφανώς και το έχει αυτό κατά νου και δεν επαναπαύεται ούτε στη στρωτή, κατανοητή και γλαφυρή πένα της ούτε και στην ιδέα της υπόθεσης του βιβλίου της. Νοιάζεται να πείσει με τα λεγόμενά της και μας προσφέρει μία ρεαλιστική και επώδυνη από άποψη νοημάτων -μη σας πω και συμβάντων- πλοκή που μας επιτρέπει να βρούμε σημεία ταύτισης και μη τόσο με τα πρόσωπα που θα παρελάσουν από μπροστά μας όσο και με τα όσα θα διεξαχθούν. Ακόμη και η υπερβολή της μυθοπλασίας είναι τόση όση ακριβώς χρειάζεται. Ούτε λιγότερη ούτε περισσότερη. Λες και η συγγραφέας έχει πάρει έναν χάρακα που μετρά τα ''βήματα'' της και ξέρει μέχρι πού πρέπει να φτάσει...

 «Έγραψα το παραμύθι μου έτσι όπως μόνο εγώ ξέρω. Με το σωστό τέλος. Εκεί που ο καθένας παίρνει ό,τι του αξίζει…»

Η συγγραφέας έχει μία δυναμική σκέψη και συνολικότερη στάση γύρω από τα πράγματα που περιγράφει μέσα από την παρούσα ιστορία. Η εναλλάξ αφήγηση της υπόθεσης τόσο από την πρωτοπρόσωπη ματιά του ατόμου που κρύβεται πίσω από τα εγκλήματα όσο και η σφιχτοδεμένη και δίχως περιττές πληροφορίες, ''κοιλιές'' κι άλλα συναφή τριτοπρόσωπη αφήγηση μαζί με τους ορθώς δομημένους διαλόγους από τα πρόσωπα που θα κληθούν να διαλευκάνουν την υπόθεση όχι μόνο δίνουν μία συνοχή σε όλο το κείμενο, μα επιτρέπουν να έχουμε μία συνολική εικόνα/άποψη γύρω από τα γεγονότα και να προβούμε σε εικασίες περί του τί πρόκειται να συμβεί στη συνέχεια. Οφείλω, όμως, να σας προειδοποιήσω ότι τίποτα δε θα έρθει τόσο εύκολα κι ανώδυνα ως άλλο μάννα εξ ουρανού. Θα περάσουμε από διάφορα στάδια στο πλευρό όλων των προσώπων και θα μας κάνει να δούμε τα πράγματα με τρόπο που ίσως να μην είχαμε κάνει έως και σήμερα...

Η συγγραφέας με το παρόν μυθιστόρημα δεν ενδιαφέρεται να αναδείξει μόνο όλα τα τρομερά εγκλήματα που διαπράττονται γύρω μας και με ποιον τρόπο, μα ούτε και βάζει πρώτα τον/την πιθανό ένοχο/η πίσω απ'αυτά. Νοιάζεται να βρει το τί είναι αυτό που ''οπλίζει'' το χέρι ενός ανθρώπου να εγκληματίσει. Ποια τα βαθύτερα αίτια και κίνητρα πίσω από μία τόσο ειδεχθή πράξη όπως είναι η αφαίρεση της ζωής ενός, ή, και παραπάνω ανθρώπων; Η εκδίκηση και το μίσος; Η ελλιπής εμπιστοσύνη στη δικαιοσύνη; Η ανάγκη για αυτοδικία και η πιθανή λύτρωση μέσω αυτής; Μία πιθανή προγενέστερη κακή εμπειρία ζωής που μπορεί να έχει ''σημαδέψει'', ανεπανόρθωτα, τον άνθρωπο πίσω από το προσωπείο του/της ενόχου; Η ανάγκη για έλεγχο ακόμη κι αν αυτό σημαίνει παρέμβαση στη ζωή ενός άλλου ανθρώπου; Ένας συνδυασμός μερικών, ή, όλων των παραπάνω; Ή μήπως είναι κάτι άλλο που η απλή κοινή λογική (και η ηθική) δεν μας επιτρέπει να αναλογιστούμε; Και σας ρωτώ. Πώς μπορούμε να αντιμετωπίσουμε, επαρκώς, μία λανθασμένη και παντελώς αβάσιμη και διαστρεβλωμένη εικόνα που μπορεί να έχουν κάποιοι άνθρωποι ως ορθή μέσα στο μυαλό τους;

Δεν ξέρω αν οφείλεται στο γεγονός ότι είμαι αρκετά εξοικειωμένη με την ανάγνωση αστυνομικών μυθιστορημάτων, αλλά τολμώ να πω ότι δε δυσκολεύτηκα να προσαρμοστώ μέσα στο γενικότερο κλίμα της υπόθεσης. Ναι, δε βρήκα τόσο αγόγγυστα τις όποιες απαντήσεις και η αναζήτηση γύρω από το πρόσωπο του/της ενόχου να μοιάζει σαν ένα άλλο κυνήγι ''χαμένου θησαυρού'' με την όποια έντονη παρουσία των εσκεμμένων ανατροπών και της αίσθησης μυστηρίου κι αγωνίας που εν μέρει αποπροσανατολίζουν και την ίδια στιγμή μας φανερώνουν πολλά, αρκεί να έχουμε την πρέπουσα παρατηρητικότητα. Μία παρατηρητικότητα που ίσως να μην έχουν όλοι κι όλες που θα προσπαθήσουν να βρουν τις λύσεις των εγκλημάτων, μα και πάλι δεν το θεωρώ, απαραιτήτως, ως κάτι το τόσο αρνητικό που θα επιθυμούσα να αλλάξει. Αντιθέτως, το βρίσκω πολύ ειλικρινές από μεριάς της συγγραφέως να σκιαγραφήσει με τέτοιον τρόπο τους χαρακτήρες των προσώπων ώστε να μην είναι άψογοι, αλλά αληθοφανείς τόσο μέσω των λόγων και σκέψεών τους όσο και μέσω των πράξεών τους.

Θα μπορούσα να σας μιλώ με τις ώρες για το βιβλίο, αλλά δεν είναι το δικό μου παραμύθι για να επιλέξω το πώς και το πότε να το ολοκληρώσω. Κρατήστε μόνο ότι είναι από εκείνα τα βιβλία που δικαιώνουν, πλήρως, την επιλογή σου να το διαβάσεις. Όχι, δε θα χάσεις τον πολύτιμό σου χρόνο (μαζί με τα χρήματα που θα διαθέσεις για να το προμηθευτείς), μα θα σε κάνει να αποζητάς κι άλλο!

Αναζητήστε το! Καλή ανάγνωση.

Κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μίνωας.

Υ.Γ. Μείνετε συντονισμένοι/ες για το 5ο μέρος του αφιερώματος.