Το βιβλιοπωλείο με τις μαύρες γάτες

Γράφει η Κυριακή Γανίτη(Dominica Amat)

Αγαπώ όλα τα ζώα, αλλά στο αιώνιο δίλημμα ''σκύλος, ή, γάτα'', θα μου επιτρέψετε -ίσως μερικοί/ες με αντιπαθήσετε γι'αυτό που θα πω-, αλλά πάντα να επιλέγω τον σκύλο! Και ναι! Σίγουρα θα αναρωτιέστε τί σχέση μπορεί να έχει όλο αυτό με το βιβλίο που διάβασα και σας παρουσιάζω. Ο λόγος για το αστυνομικό μυθιστόρημα μυστηρίου που υπογράφει ο συγγραφέας Piergiorgio Pulixi (Πιερτζιόρτζιο Πούλισι), με τίτλο ''Το βιβλιοπωλείο με τις μαύρες γάτες" (La libreria dei gatti neri), το οποίο κυκλοφορεί στη χώρα μας από τις εκδόσεις Μεταίχμιο σε μετάφραση από την κυρία Δήμητρα Δότση. Κι ανεξαρτήτως της όποιας προτίμησής σας μεταξύ των σκύλων και των γατών, αρκεί να αγαπάτε την αστυνομική λογοτεχνία για να του δώσετε μία ευκαιρία να σας ''κερδίσει''!

Λένε ότι εμείς και οι Ιταλοί είμαστε μία φάτσα μία ράτσα, αφού πολλά χαρακτηριστικά στη συμπεριφορά μας -σε πολλούς τομείς και πτυχές της ζωής μας- δείχνουν να συγκλίνουν σε πολύ μεγάλο βαθμό και να μοιάζει σαν να υπάρχει ένας άρρηκτος αόρατος δεσμός μεταξύ των δύο λαών. Ναι, κι εγώ δηλώνω μεγάλη λάτρης της κουλτούρας, της γλώσσας και αρκετών ακόμη που φέρει ο συγκεκριμένος λαός και δε σας το κρύβω ότι μαθαίνοντας την καταγωγή του συγγραφέα ένιωσα να με ''πλημμυρίζει'' ένας ενθουσιασμός, αφού νόμιζα ότι θα μας ''ένωνε'' αυτό το εκρηκτικό ταπεραμέντο με το οποίο έχουμε γεννηθεί και διαθέτουμε όσοι/ες ζούμε σε αυτές τις δύο χώρες. Όμως, αρκούσε όλο αυτό ως σκέψη για να με κάνει να διαβάσω το βιβλίο και να το απολαύσω στον βαθμό που θα επιθυμούσα; Προφανώς και οι όποιες απορίες μου θα λυνόντουσαν διαβάζοντας το βιβλίο.... Οπότε, ξεκίνησα ακολουθώντας πιστά τη δική μου αναγνωστική ''ιεροτελεστία'' (όχι ΔΕΝ βλασφημώ!).

Για μένα -ούσα μία απλή και αρκετές φορές ''ανάποδη'' αναγνώστρια- η ανάγνωση ενός βιβλίου ξεκινά από τον τίτλο και την εικόνα του εξωφύλλου του. Έτσι κι εδώ, δε θα μπορούσα να κάνω την όποια εξαίρεση. ''Το βιβλιοπωλείο με τις μαύρες γάτες'', λοιπόν, ο τίτλος του και είχα κατά νου ότι αυτές οι δύο μαύρες γάτες θα έπαιζαν κομβικό ρόλο στην υπόθεση, ή, το λιγότερο θα ήταν το στοιχείο εκείνο που θα έκανε το παρόν βιβλιοπωλείο να διαφέρει ανάμεσα σε τόσα άλλα. Κι αυτή η χρωματική αντίθεση και ''συμπόρευση'' του κόκκινου και του μαύρου χρώματος όχι μόνο ερχόταν να τονίσει το έγκλημα/τα εγκλήματα που θα μας απασχολούσαν ως προς την εξιχνίασή του/τους, αλλά πρόσδιδαν κι αυτήν την απαραίτητη νότα μυστηρίου και αγωνίας...

''Στο κέντρο του Κάλιαρι, ο Μάρτσιο Μοντεκρίστο, μεγάλος φαν του αστυνομικού μυθιστορήματος, άνοιξε το Les Chats Noirs, ένα μικρό βιβλιοπωλείο που πήρε το όνομά του από τις δυο μαύρες γάτες, τη Μις Μαρπλ και τον Πουαρό, που εμφανίστηκαν μια μέρα στην πόρτα του, τις υιοθέτησε διστακτικά και από τότε έγιναν η ατραξιόν του καταστήματος, που ειδικεύεται στο είδος. Εκεί συναντιέται και η λέσχη ανάγνωσης οι «ντετέκτιβ της Τρίτης», μια παρέα ετερόκλητη αλλά δεμένη. Πριν από έναν χρόνο μάλιστα η λέσχη κατάφερε να βοηθήσει στην εξιχνίαση μιας υπόθεσης, την οποία όλοι θεωρούσαν χαμένη από χέρι. Τώρα η αστυνόμος Άντζελα Ντιμάζε επιστρέφει για να ζητήσει τη συνδρομή τους σε μια νέα έρευνα. Θα καταφέρουν οι «ντετέκτιβ της Τρίτης» να εξιχνιάσουν και αυτή την υπόθεση και να βοηθήσουν την αστυνομία να σταματήσει τον δολοφόνο προτού ξαναχτυπήσει;" (Από το οπισθόφυλλο)

Έχοντας, λοιπόν, όλες τις πρώτες και χρήσιμες πληροφορίες ''βούτηξα'' στις σελίδες του βιβλίου αναμένοντας να ανακαλύψω ό,τι συναρπαστικό, ή, και μη που κρυβόταν μέσα στην ιστορία του. Για να είμαι ειλικρινής, το βιβλίο (υποκειμενική άποψη!) ξεκινά με μία έντονη σκηνή που δε θα πω ότι σε σοκάρει -ειδικά αν ανήκετε σε εκείνη την κατηγορία των πιο ψαγμένων και πιο έμπειρων ως προς την ανάγνωση αστυνομικών μυθιστορημάτων αναγνωστών/στριων-, αλλά είναι αρκετό ώστε να σε πείσει να παραμείνεις και να συνεχίσεις την ανάγνωση. Κι όμως, εδώ ο συγγραφέας μοιάζει σαν να ''κατεβάζει'' κάπως την ταχύτητα και συνειδητά να επιλέγει να ''χτίσει'' μία ιστορία όπου θα έρχεται να αναπτύσσεται με έναν συγκεκριμένο τρόπο πάνω στο χαρτί. Και ναι, το ομολογώ. Δεν ήταν και η πιο αγαπημένη μου ως ''αναγνωστική'' συνθήκη όλο αυτό και ένιωθα λες και υπήρχαν σημεία που έχανα και έβρισκα ξανά όχι μόνο το ενδιαφέρον μου, μα και εμένα ως αόρατο κομμάτι της υπόθεσης μέσα σε όλο αυτό. Όμως, συνέχισα θέλοντας να φτάσω μέχρι το τέλος.

Κι αν η υπόθεση μπορεί να μην ήταν ό,τι πιο αγαπημένο μου, μπορώ να πω ότι βρήκα αρκετά θελκτικά τα πρόσωπα που θα βρεθούν να πρωταγωνιστούν μέσα σε εκείνη. Ήταν πολύ ενδιαφέρουσα αυτή η αντίθεση που αναδεικνυόταν μέσα από όλη αυτήν την αντίφαση των χαρακτήρων και όχι μόνο της παρούσας ετερόκλητης ομάδας προσώπων που θα προσπαθήσουν να βρουν, από κοινού, τις λύσεις σε αυτό το ''αίνιγμα''. Και ο συγγραφέας αυτό το κάνει με εύστοχο τρόπο όπως είναι η χρήση κάποιων μοτίβων και αναφορών σε συγκεκριμένα πολύ αναγνωρισμένα και αγαπητά από το κοινό έργα. Αποτίνοντας, έτσι, έναν φόρο τιμής σε εκείνα τα μεγαθήρια της κλασικής αστυνομικής λογοτεχνίας και το αποτύπωμα που έχουν αφήσει ανεξίτηλα πίσω τους τα έργα τους, ο δημιουργός μιλάει για την αγάπη και τον σεβασμό που τρέφουμε προς εκείνους/ες. Οπότε, εκεί μπόρεσα να βρω την όποια σύνδεση με αυτό το βιβλιοπωλείο με τις μαύρες γάτες, οι οποίες θα ήθελα να εμφανίζονται κάπως παραπάνω, αλλά και πάλι αυτό δεν ήταν και τόσο αρνητικό.

Άν κρατώ κάτι από την επαφή μου με το βιβλίο είναι το πώς ο συγγραφέας δείχνει σεβασμό τόσο προς την λογοτεχνία και την ανάγνωση βιβλίων όσο και προς εκείνα τα πρόσωπα που επιλέγουν να έρχονται σε επαφή με εκείνη λόγω της βαθειάς τους αγάπης και ανάγκης να τη ''φυλούν'' ως κάτι το πολύτιμο για εκείνους/ες. Κι όχι γιατί είναι κάτι που επιβάλλει η τάση της μόδας της εποχής, ή, επειδή το κάνουν οι άλλοι/ες για να φαίνονται ως πιο ενημερωμένοι/ες και τάχα μου πνευματικά ανώτεροι/ες από τους/τις άλλους/ες γύρω τους. Ναι, είναι ένα πολύ εύστοχο και σκωπτικό σχόλιο του συγγραφέα γύρω από αυτό το κακό -σε μικρότερη θέλω να πιστεύω εμβέλεια- συνήθειο του σήμερα με ό,τι αυτό μπορεί να συνεπάγεται...

Και θα ήταν παράλειψή μου, προτού να ολοκληρώσω την αναφορά μου στο βιβλίο, να μην αναφέρω ότι ο συγγραφέας μέσα από την παρούσα υπόθεση μας δείχνει έναν από τους κυριότερους λόγους που μας κάνει να αγαπάμε και να διαβάζουμε έργα αστυνομικής λογοτεχνίας. Κι όχι! Δεν είναι μόνο η ανάγκη για αποκατάσταση της αλήθειας και η όποια λύτρωση της δικαίωσης μέσω της τιμωρίας του/των ενόχου/ων, αλλά το ''γιατί'' που μας ιντριγκάρει, πονά, προβληματίζει γύρω από τη διάπραξη των όποιων εγκλημάτων. Εάν σας κίνησε το ενδιαφέρον, δεν έχετε παρά να το αναζητήσετε.

Καλή ανάγνωση!

Κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.