ΤΑΡΑΞΑΚΟ

Γράφει η Κυριακή Γανίτη(Dominica Amat)

Ήταν ''Η τσαούσα'' της που έμελλε να μείνει ανεξίτηλη η μνήμη της στην αναγνωστική μου σκέψη και καρδιά που με έκανε να θέλω να αναζητήσω έργα της και στο μέλλον. Και να σου, που η συγγραφέας Ελένη Κιουσέ επέλεξε να ''επιστρέψει'' στα  συγγραφικά δρώμενα με ένα νέο κοινωνικό μυθιστόρημα από εκείνα που δε σου μιλούν απαραιτήτως μόνο για την ομορφιά της ζωής με δήθεν αριστοτεχνικά ηθικά μηνύματα, αλλά από εκείνα που σε βάζουν στη διαδικασία να νιώσεις ότι ενώ ξεβολεύεσαι και νιώθεις κάπως ''αμήχανα'' αφού σου ''πετούν'' στο πρόσωπο αλήθειες ζωής - δίχως τάσεις διδαχής- καταφέρνουν, εντέλει, με την περισσή αλήθεια τους να σε λυτρώνουν με έναν τρόπο μη αναμενόμενο, αλλά πέρα για πέρα αναζωογονητικό που σε απελευθερώνει από ό,τι μπορεί να σε καταπιέζει/ενοχλεί/πληγώνει. Διότι, στο χέρι μας είναι να αντιστρέψουμε -έστω και μερικά πράγματα- και να μάθουμε να ζούμε όπως θέλουμε. 

''Ταραξάκο'', λοιπόν, ο τίτλος του βιβλίου (κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ψυχογιός) κι εγώ για να είμαι ειλικρινής όχι μόνο άκουγα για πρώτη φορά αυτήν τη λέξη, αλλά μπήκα και στη διαδικασία να ψάξω τον ορισμό της προτού καν αρχίσω την ανάγνωση. Ναι, βλέπετε με ''έτρωγε'' η αναγνωστική περιέργεια. Βάσει του ορισμού ''ταραξάκο'' (εν συντομία) είναι ένα πολύ χρήσιμο βότανο που βοηθά στην καλή λειτουργία του οργανισμού, καθώς και στην απάλυνση του πόνου. Άραγε, πώς αυτό το θρεπτικό φυτό θα λειτουργούσε μέσα στην παρούσα ιστορία; Προφανώς και οι απαντήσεις θα μας δίνονταν κατά τη διάρκεια της ανάγνωσης.

''Τρεις γυναίκες μεγαλώνουν σε μια Ελλάδα που αλλάζει ραγδαία. Στους ρυθμούς της στιλιστικής υπερβολής, της σαπουνόπερας, των ραδιοπειρατών, του πολιτικού φανατισμού, τρέχοντας στις αλάνες των ’80s και ’90s, μέσα από εφηβικές επαναστάσεις, τοξικές σχέσεις, κακοποιητικές συμπεριφορές, απώλειες αλλά και στιγμές αναπάντεχης τρυφερότητας, προσπαθούν να βρουν φωνή, ρίζες, ελπίδα και λόγους να ονειρεύονται. Κάπου ανάμεσά τους και παράλληλα μ’ αυτές κινείται κι ένας σιωπηλός παρατηρητής. Άλλοτε γιατρικό, άλλοτε ψευδαίσθηση, άλλοτε κάτι πιο βαθύ απ’ όσο χωράει ο νους. Ένα σύμβολο επιβίωσης, ελπίδας και μεταμόρφωσης." (Από το οπισθόφυλλο)

Τί κι αν έχει μεσολαβήσει ένα σημαντικό χρονικό διάστημα μεταξύ των αναγνώσεων των έργων της συγγραφέως; Κατά έναν μαγικό τρόπο, η οικειότητα της πένας της με συνεπήρε από τις πρώτες, κιόλας, στιγμές της ανάγνωσης. Κρατώντας αυτούσια την ωριμότητα και ειλικρίνεια της σκέψης της μαζί με τον όποιο σεβασμό, αγάπη κι ελευθερία προσεγγίζει τόσο τα πρόσωπα των ιστοριών της όσο και το ευρύ αναγνωστικό κοινό παραθέτει πάνω στο χαρτί ένα κείμενο βαθειά ρεαλιστικό και τόσο μα τόσο επίκαιρο ως προς τα νοήματά του - ακόμη κι αν η βασική του τοποθέτηση στον χρόνο μοιάζει κάπως πιο μακρινή. Σίγουρα δεν έχει σκοπό να δικαιολογήσει/ωραιοποιήσει καταστάσεις, ή, να κάνει μία σύγκριση γέρνοντας το βάρος της αόρατης ''πλάστιγγας'' προς μία θετική οπτική του χθες έναντι του σήμερα. Όχι! Απλώς χωρίς φόβο, αλλά με πάθος εξηγεί το πώς κάποια πράγματα ήταν πάντα εκεί, τόσο παγιωμένα που θεωρούνταν δεδομένα και σήμερα ψάχνουμε τρόπους για να τα ''αποτινάξουμε'' από πάνω μας...

Αγάπησα την αμεσότητα της πρωτοπρόσωπης αφήγησης των γεγονότων. Άν και δεν έχω κοινές εμπειρίες ζωής με τις γυναίκες που πρωταγωνιστούν μέσα στο βιβλίο, τα λόγια τους ήρθαν και με κατέκλυσαν με έναν τρόπο που δεν το ανέμενα και για να είμαι ειλικρινής, όλο και πιο σπάνια, το αισθάνομαι διαβάζοντας, πλέον, βιβλία. Και για μένα αυτό, ως αναγνώστρια, είναι ένα από τα θετικά στοιχεία του βιβλίου μαζί με το πώς επιλέγει η συγγραφέας να θίξει το ζήτημα της παιδικότητας και το πώς τα μικρά παιδιά βιώνουν κι αντιλαμβάνονται τα πάντα γύρω τους ακόμη κι αν οι μεγαλύτεροι/ες προσπαθούν να τα προστατέψουν -κάποιες φορές με λανθασμένο τρόπο- από διάφορα άσχημα πράγματα, τα πρώτα ερωτικά σκιρτήματα της εφηβείας, την αντοχή παρά τις όποιες αντικειμενικές δυσκολίες που μπορεί να ακούν και στο όνομα ''ψυχική υγεία'', την πραγματική γυναικεία φιλία, καθώς και για τα όσα επιλέγουμε να κρατήσουμε ''ζωντανά'' κι αναλλοίωτα μέσα μας, ακόμη κι αν όλα μοιάζουν σιγά σιγά να καταρρέουν σταδιακά είτε πιο εκκωφαντικά είτε κι αθόρυβα γύρω μας.

Για δεύτερη φορά, η συγγραφέας μας αποδεικνύει ότι δεν έχει έρθει να υπηρετήσει τη λογοτεχνία μέσα από ανάλαφρα κι απλώς χαριτωμένα μυθιστορήματα που η όποια επίδρασή τους πάνω στη σκέψη και στην ψυχή μας να κρατά μόνο όσο διαρκεί η ανάγνωσή τους. Αντιθέτως, μιλάει με αλήθειες και με λόγια στοχευμένα κι απηλλαγμένα από μελοδραματισμούς, ή, λοιπές πομπώδεις φράσεις. Βέβαια το αν είμαστε πρόθυμοι/ες κι ανοιχτοί/ες να κάτσουμε και να τα ακούσουμε ώστε να προβούμε στα δικά μας συμπεράσματα είναι άλλο θέμα. Μα αν το κάνουμε, θα βρούμε πολλά κομμάτια τόσο δικά μας κι άλλων ανθρώπων γύρω μας όσο και της ίδιας κοινωνίας και πολλών αντικτύπων αυτής μαζί με τα όποια καλά κι αρνητικά διαιωνίζονται μέσα της σαν άλλα κληροδοτήματα του παρελθόντος...

Εν κατακλείδι, μπορώ να πω ότι έμεινα αρκετά ικανοποιημένη με έναν διαφορετικό τρόπο αυτήν τη φορά και αναμένω να δω τί μας επιφυλάσσει για το μέλλον η συγγραφέας.

Αναζητήστε το! Καλή ανάγνωση.

Κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ψυχογιός.